Het kan best lastig zijn om te beoordelen of een (kleding)merk aan je standaarden op ethisch gebied voldoet. Alleen al omdat er zoveel verschillende zaken zijn die je belangrijk kunt vinden: goede arbeidsomstandigheden, milieustandaarden, veganistische kleding, noem maar op. Inmiddels weten veel merken dat ook en daar spelen ze graag op in. Dat kan het nog lastiger maken, want de groene verhalen worden graag verkondigd, maar niet altijd waargemaakt. Gelukkig zijn er meer en meer merken die zich bezighouden met bewuste producten in enige vorm, maar helaas is het soms ook een verkooppraatje dat weinig met de realiteit te maken heeft.

Uitstraling
Soms zijn het niet eens concrete beloftes van een merk, maar de uitstraling die ons aan het twijfelen brengt. Een winkel als Sostrene Grene straalt met haar hebbedingetjes in houten kratjes en de ‘persoonlijke’ opmerkingen van de twee zussen achter het merk op bijpassende krijtbordjes iets heel anders uit dan een Action of Xenos. Alleen de naam klinkt al ambachtelijker. Maar het blijft een winkel met verdacht goedkope spullen die bovendien volledig is ingericht op meer kopen dan je nodig hebt. Is het je wel eens opgevallen dat je, net als in de Xenos, alleen bij de kassa kunt komen als je álle schappen langs bent geweest? Zie dan je impulsaankopen nog maar eens te weerstaan.

Window dressing
Waar bij Sostrene Grene de prijzen er nog op wijzen dat de spullen waarschijnlijk niet op de eerlijkste manier zijn gemaakt, is dat bij luxezaken als Sissy Boy niet het geval. Ook die winkels stralen natuurlijkheid, kwaliteit en ambachtelijkheid uit. Over de kwaliteit kan ik niets zeggen, want ik heb er zelden iets gekocht, maar voor een jas van het eigen merk betaal je er al snel 180 euro. Daarbij denkt de gemiddelde consument waarschijnlijk niet meteen aan sweatshops, ik ook niet, maar helaas schijnt dat wel de realiteit te zijn.

Sissy Boy begint her en der wel steeds meer echt eerlijke en duurzame producten te verkopen: Kromkommersoep van geredde groente en de van gerecyclede pertflessen gemaakte regenjassen van Rains bijvoorbeeld, iets wat ik absoluut waardeer. Het nadeel voor ons, onwetende winkelaars, is wel dat dit onterecht ook afstraalt op de rest van hun collectie. Er bestaat zelfs een term voor: ‘window dressing’. Zoals H&M groots adverteert  met haar Recycle Week en Conscious Collection, wat het duurzame imago van het hele bedrijf opkrikt, terwijl dat intussen nog altijd draait op het zo snel mogelijk verkopen van zo veel mogelijk kleding.

Kortom: het is niet altijd makkelijk om het kaf van het koren te scheiden. Ik ben hier al een tijd actief mee bezig en ik blijf het lastig vinden. Maar er zijn wel trucs om het wat makkelijker te maken en die deel ik graag met je.

  1. Bekijk de oorsprong
    Mijn algemene ervaring is dat bedrijven die zijn opgericht uit idealisme om bewustere producten te maken meer doen en grondiger nadenken over hun bedrijfsvoering als geheel. Zij plakken niet één groen label, maar denken bijvoorbeeld na over de arbeidsomstandigheden, het verduurzamen van productieprocessen én hun verpakkingsmateriaal. Zo heb je meer kans dat er aan jouw groene voorwaarden voldaan wordt.
  2. Stel vragen
    Met het internet heb je de wereld aan je voeten. Je kunt er elk merk makkelijk bereiken. Ik heb gemerkt dat het écht helpt om een merk vragen te stellen. Zelfs per mail of sociale media kun je met een beetje gezond verstand prima beoordelen of je te maken hebt met oprechte bedoelingen. Als merken niet reageren, om de vraag heen draaien of gewoon herhalen wat op hun website staat, voelt dat wat mij betreft meestal niet goed. Maar als je een uitgebreid antwoord krijgt waar ook verteld wordt wat nog niet perfect gaat, dan kun je er denk ik wel op rekenen dat je de waarheid krijgt voorgeschoteld.Ik doe dit trouwens ook met merken waar ik al wél achter sta. Toen ik een pakketje van een van mijn lievelings fair fashionmerken Friday’s Project ontving met plastic eromheen, baalde ik even. Ik heb hen een mailtje gestuurd waarin ik uitlegde waar ik mee zat en kreeg meteen een keurig bericht terug dat zij van hun verzendbedrijf een plastic verpakking moesten gebruiken, maar dat deze wel van gerecycled materiaal was. Dat laatste vermoedde ik al, maar ik was blij dat ik het bevestigd kreeg. Misschien nog niet ideaal, maar wel begrijpelijk en in elk geval een eerlijk antwoord.
  3. Gebruik je gezonde verstand
    Sommige zaken zijn te mooi om waar te zijn. Eerlijk gemaakte kleding voor Primark-prijzen, dat kan simpelweg niet. Al kun je tweedehands natuurlijk genoeg in die categorie op de kop tikken, vaak van betere kwaliteit. Als iets verdacht goedkoop is, kun je er vanuit gaan dat er ergens iets wringt. Ook dan raad ik je aan om je twijfels aan het bedrijf voor te leggen.
  4. Gebruik de kennis van anderen
    Je hoeft het niet allemaal zelf uit te zoeken, gelukkig. Er is al zoveel kennis en informatie beschikbaar die je gewoon van het internet kunt plukken. Bij je favoriete bloggers natuurlijk – op Palace of Bliss vind je een uitgebreide lijst van eerlijke kledingmerken – op groene platforms en op websites als Rank a brand, die grondig onderzoek doen naar zoveel mogelijk merken. Ook hier is het goed om kritisch te blijven. Zoveel smaken als er in ‘eerlijk leven’ zijn, zoveel soorten beoordelingen zijn er. Rank a Brand kijkt naar mijn smaak bijvoorbeeld iets te weinig naar eerlijke arbeidsomstandigheden, maar op het gebied van duurzaamheid kan ik me helemaal in hun standaarden vinden.
  5. Leer de keurmerken kennen
    Er zijn inmiddels allerlei keurmerken die iets zeggen over duurzame of eerlijke kleding. GOTS, Fair Wear Foundation, Fair Trade, noem maar op. Leer ze een beetje kennen – op GoedeWaar.nl staat een fijn overzicht – zodat je weet waar je mee te maken hebt en of ze passen bij jouw standaarden. Ook de platforms die ik eerder noemde, maken vaak gebruik van deze labels.
  6. Deel je eigen kennis
    Last but not least: deel je eigen kennis. Natuurlijk hoeven we niet allemaal fair fashion blogger te worden, maar het is wel heel tof als de informatie die jij over een merk krijgt ook voor andere beschikbaar is. Zo wordt het kiezen voor eerlijke producten en merken voor iedereen makkelijker. Deel de antwoorden die je op je vragen krijgt bijvoorbeeld eens op sociale media of praat erover met mensen in je omgeving. Misschien vind je het wel eens leuk om een outfit met je favoriete eerlijke vondst op Instagram te delen of een lijstje van de leukste eerlijke merken die je kent. Mag ook hier in de reacties natuurlijk!

Heb jij wel eens twijfels over een merk en hoe los je dat op?